الجواب باسم ملهم الصواب

حکم مصرف پوست قربانی همانند مصرف گوشت آن می باشد؛ یعنی همانطور که گوشت قربانی را می تواند به غنی، فقیر، سید، اصول و فروع خود اهداء نماید، می تواند پوست آن را به افراد مذکور هدیه کند.

اما چنانچه پوست قربانی را بفروشد، مصرف پول آن، حکم مصرف زکات و نذر را دارد؛ یعنی فقط باید برای فقرا مصرف شود و دادن قیمت پوست به فرد غنی و یا به اصول و فروع درست نیست.

درمورد سوال فوق، هامش منبع العلوم: جلد 11صفحه 82 عبارت وفتوای کفایت المفتی را چنین نقل وترجمه می فرماید.(کتاب الأضحیه، باب دوم. استفاده از پوست قربانی برای خود یادادن آن بکسی دیگر؛ مساوی است که غنی باشد یا هاشمی یا اینکه یکی از اصول وفروع خود شخص یا کسی دیگر باشد؛ همه ی این صورت ها جائز جائز اند. البته اگر شخصی نه از آن استفاده کرد ونه بکسی دیگر داد، پس باید قیمت آنرا بر فقراء تصدق کرد و در این صورت نمی تواند قیمت را به شخص غنی یا هاشمی یا به اصول فروع خود یا مسجد ومدرسه بدون صورت تملیک داد؛ زیرا در این صورت قیمت، حکم زکات را پیدا می کند.

ـ  وفی البحرالرائق:

واللحم بمنزلة الجلد في الصحيح فلا يبيعه بما لا ينتفع به إلا بعد الاستهلاك ولو باعها بالدراهم ليتصدق بها جاز لأنه قربة كالتصدق بالجلد واللحم.^([1])

ـ  وفی الجوهرة النیّرة:

قوله: (ويتصدق بجلدها) لأنه جزء منها قوله: (أو يعمل منه آلة تستعمل في البيت) كالنطع، والجراب، والغربال … واللحم في هذا بمنزلة الجلد على الصحيح فإن باع الجلد، واللحم بالفلوس أو الدراهم أو الحنطة تصدق بثمنه لأن القربة انتقلت إلى بدله.^([2])

ـ وفی الفتاوی البزّازیة، للعلام الشیخ محمد بن محمد بن شهاب الشهیر بالبزّازی(م: 827 ق.) وله أن یبیعها بالدراهم لیتصدق بها لاأن ینتفع بالدراهم أو ینفقها علی نفسه فإن باع لذالک تصدق بالثمن أیضا…وذکر بکررحمه الله أن الجلد کاللحم لیس له بیعه والتصدق بثمنه وأن باعه بشیئ ینتفع به بعینه یجوز.^([3])

([1]) البحرالرائق ،ج8/ص327/کتاب الأضحیة، مکتبه رشیدیه، کویته.بی تا.

([2]) الجوهرةُ النیّرة،ص859/کتاب الصید والذبائح،مکتبة البشری.

([3]) الفتاوی البزّازیة، 1/431، کتاب الاجارات، نوع فی تعلیم القرآن والحرف، قدیمی کتب خانه، کراچی.

و الله اعلم بالصّواب