آیا قاضی در وقت قسم ­دادن می­تواند تغلیظا دست شخص را بر روی قرآن بگذارد و وی را به صاحب قرآن قسم دهد؟

الجواب باسم ملهم الصواب

از آن­جایی که روش قسم­ دادن بر اساس عرف­ها متفاوت است و در شریعت نیز این روش­های عرفی اعتبار دارد. اگر بنابر حکم قاضی قسم ­یاد کردن بر شخصی صادرشد، دست آن شخص را بنابر عرف همان منطقه بر روی قرآن بگذارند و بر او تلقین کنند که بگوید: «به قرآن قسم یا قسم به کلام الله یا آنچه در این کتاب است مرا به آن قسم» این­گونه قسم ­دادن، هیچ اشکال شرعی ندارد و قسم محسوب می­شود، خصوصا در شرایط و عصر امروز که قسم ­یاد کردن بلوای عام شده است، باید برای ایجاد رعب و وحشت در دل شخص برای اینکه از حق نگذرد و به ناحق قسم نخورد، این­گونه دستش را بر قرآن گذاشته شود؛ زیرا این­گونه رعب در دل شخص بهتر و زودتر ایجاد می­شود.

الـدلائل:

ـ في الرّد:

ونقل في الهندية عن المضمرات: وقد قيل هذا في زمانهم، أما في زماننا فيمين وبه نأخذ ونأمر ونعتقد. وقال محمد بن مقاتل الرازي: إنه يمين، وبه أخذ جمهور مشايخنا اهـ فهذا مؤيد لكونه صفة تعورف الحلف بها كعزة الله وجلاله (قوله فيدور مع العرف) لأن الكلام صفة مشتركة.

قوله: (وقال العيني إلخ) عبارته: وعندي لو حلف بالمصحف أو وضع يده عليه وقال: وحق هذا فهو يمين ولا سيما في هذا الزمان الذي كثرت فيه الأيمان الفاجرة ورغبة العوام في الحلف بالمصحف اهـ وأقره في النهر.([1])

ـ وفي النهر:

قال في (الفتح): ولا يخفى أن الحلف به متعارف فيكون يمينا كما هو قول الأئمة الثلاثة، قال العيني: وعندي أنه لو حلف بالمصحف أو وضع يده عليه وقال: (وحق) هذا فهو يمين ولا سيما في زماننا الذي كثرت فيه الأيمان الفاجرة ولا خلاف أنه لو قال: إن فعلت كذا فأنا بريء من النبي أو من كلام (الله) القائم به انعقد يمينا، وكذا لو قال: فأنا بريء من الإسلام أو من القبلة أو من المؤمنين أو من الصلاة والصوم أو من صوم رمضان أو من المصحف كما في (المجتبى). ولو قال: من شهر رمضان فإن أراد به البراءة عن فرضه كان يمينا فإن أراد عن أجره لا يكون يمينا ولو قال: فأنا بريء من كل آية من المصحف فيمين واحدة.([2])


([1]) ردالمحتار، ج5 /ص503-504 /کتاب الأیمان، مطلب: في القرآن، دار المعرفة.

([2]) النهر الفائق شرح کنزالدقائق،  ج3 / ص55 / کتاب الأیمان، مکتبة إمدادية.

و الله اعلم بالصّواب

دعوت نیوز در شبکه های اجتماعی

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

📛 تاسو د کاپي کول اجازه نه لری!
محتوای این وب‌سایت محفوظ است. لطفاً بدون اجازه، آن را کپی نکنید.