زید می گوید ابتدا همسرم در نکاح (نامزدی) پسر عموی خود بود

الجواب باسم ملهم الصواب

اگر شخصی طلاق را معلق به فعلی از افعال زن بکند که حقیقت آن فقط از طرف زن معلوم می شود در این صورت وقوع طلاق موقوف به بیان خود زن است، اگر زن به واقع شدن آن فعل خبر بدهد طلاق واقع می شود و گرنه واقع نمی شود، در صورت مسئوله وقتیکه زید طلاق را معلق براین کرد که: اگرزنش با پسرعموی خود محبت دارد سه طلاق است، و زن زید در جواب گفته بود که: بله با او محبت دارم، بر زن او سه طلاق واقع شده است.

الدلائل:

ـ فی بدائع الصنائع:

والأصل أنه متی علق الطلاق بشیء لایوقف علیه إلا من جهتها یتعلق بإخبارها عنه،…….. إذا قال لها: إن کنت تحبینی أو تبغضینی فأنت طالق، فقالت: أحب أو أبغض یقع الطلاق استحسانا، والقیاس ألا یقع ^([1]).

ـ و فی الهندیة:

إن قال لها إن کنت تحبینی أو تبغضینی فأنت طالق فقالت أنا أحبک أو أبغضک وقع الطلاق، وإن کان فی قلبها خلاف ما أظهرت، وهذا الجواب إنما یکون علی المجلس…….إلخ .^([2])

ـ و فی شرح فتح القدیر:

ولو قال: إن کنت تحبینی بقلبک فأنت طالق فقالت: أحبک کاذبة طلقت قضاء ودیانة عند أبی حنیفة وأبی یوسف رحمها الله لأن المحبة بالقلب فذکره وعدمه سواء فصار کمسئلة الکتاب……..إلخ .^([3])

([1]) بدائع الصنائع فی ترتیب الشرائع/ج4/ص282/کتاب الطلاق/فصل فیما یرجع إلی المرأة فی الطلاق/دارالکتب العلمیة/الطبعة الثانیة.

([2]) الفتاوی الهندیة/ج1/ص509/کتاب الطلاق/الباب الثالث فی تفویض الطلاق/دار إحیاء التراث العربی.

([3]) شرح فتح القدیر/ج4/ص113/کتاب الطلاق/باب الأیمان فی الطلاق/دارالکتب العلمیة.

و الله اعلم بالصّواب