السلام علیکم و رحمة الله و برکاته
زه په اول قدم کې د دعوت نیوز.کام ټولو کارکوونکو او چلوونکو ته سلامونه او نیکې هیلې وړاندې کوم.
❓ پوښتنه
شخصی ناگهان نسوارِ دماغی (از راه بینی) استعمال کرد و مزهٔ آن را در گلوی خود احساس نمود. آیا روزهاش باطل شده است؟ و آیا کفاره نیز بر او لازم میشود؟
اول: دلیل از قرآن کریم
الله متعال میفرماید:
وَكُلُوا وَاشْرَبُوا حَتَّىٰ يَتَبَيَّنَ لَكُمُ الْخَيْطُ الْأَبْيَضُ مِنَ الْخَيْطِ الْأَسْوَدِ مِنَ الْفَجْرِ ثُمَّ أَتِمُّوا الصِّيَامَ إِلَى اللَّيْلِ
(سوره بقره: 187)
ترجمه: بخورید و بنوشید تا سپیدهٔ صبح برای شما آشکار شود، سپس روزه را تا شب کامل کنید.
فقهای اسلام استنباط کردهاند که داخل شدن هر چیزی به بدن از راههای طبیعی (دهان، بینی…) بهصورت عمدی، روزه را فاسد میسازد.
دوم: دلیل از سنت نبوی ﷺ
رسول الله ﷺ فرمودند:
وَبَالِغْ فِي الاسْتِنْشَاقِ إِلَّا أَنْ تَكُونَ صَائِمًا
(سنن ابیداود، ترمذی)
ترجمه: در کشیدن آب به بینی مبالغه کن، مگر آنکه روزهدار باشی.
علما میگویند: این حدیث نشان میدهد اگر چیزی از راه بینی داخل شده و به حلق برسد، روزه را میشکند؛ به همین سبب از مبالغه منع شده است.
حکم در فقه حنفی
اگر نسوار عمداً داخل بینی شود
در کتابهای معتبر فقه حنفی مانند:
-
الهدایة
-
بدائع الصنائع
-
رد المحتار
آمده است که:
اگر چیزی از راه بینی داخل شده و به حلق یا معده برسد، روزه فاسد میشود.
پس اگر:
نسوار عمداً استعمال شده باشد
مزهٔ آن در گلو احساس گردد (یعنی به حلق رسیده باشد)
روزه باطل میشود
فقط قضای آن لازم است
آیا کفاره لازم میشود؟
در فقه حنفی کفاره فقط در موارد زیر واجب میگردد:
-
خوردن یا نوشیدن عمدی
-
جماع در روز رمضان
(فتاویٰ عالمگیری، رد المحتار)
نسوار خوردن و نوشیدن محسوب نمیشود، بلکه استعمال تنباکو است.
بنابراین کفاره لازم نیست
فقط قضا واجب است
اگر واقعاً بهطور ناگهانی یا از روی فراموشی باشد
رسول الله ﷺ فرمودند:
مَنْ نَسِيَ وَهُوَ صَائِمٌ فَأَكَلَ أَوْ شَرِبَ فَلْيُتِمَّ صَوْمَهُ
(صحیح بخاری، صحیح مسلم)
اگر شخص واقعاً فراموش کرده باشد، روزهاش صحیح است.
اما اگر از روی عادت و با آگاهی انجام داده باشد، فراموشی محسوب نمیشود.
خلاصه حکم / دعوت نیوز.کام دارالافتاء
- اگر نسوار عمداً از راه بینی استعمال شده و به گلو رسیده باشد → روزه باطل است
- قضای آن واجب میباشد.
- کفاره لازم نیست.
- اگر واقعاً از روی فراموشی بوده باشد → روزه صحیح است.
والسلام علیکم و رحمة الله و برکاته
دعوت نیوز.کام دارالإفتاء
کابل-افغانستان